โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ (Sexually Transmitted Infections หรือ STIs) คือการติดเชื้อที่แพร่จากคนหนึ่งไปสู่อีกคนหนึ่งผ่านการมีเพศสัมพันธ์ทางช่องคลอด ทางทวารหนัก หรือทางปาก บางชนิดสามารถติดต่อผ่านเลือด การใช้เข็มร่วมกัน หรือจากแม่สู่ลูกระหว่างตั้งครรภ์ คลอด หรือให้นมได้

โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ที่พบบ่อย ได้แก่

• หนองในแท้ – มีอาการปัสสาวะแสบขัด มีหนองไหลจากอวัยวะเพศ
• หนองในเทียม – มักไม่มีอาการ แต่หากไม่ได้รักษาอาจทำให้เกิดภาวะมีบุตรยากได้
• ซิฟิลิส – ระยะแรกมักมีแผลที่ไม่เจ็บ ต่อมาอาจมีผื่น และหากไม่ได้รักษาอาจส่งผลต่อสมอง หัวใจ และระบบประสาท
• เริมที่อวัยวะเพศ – มีตุ่มน้ำและแผลเจ็บบริเวณอวัยวะเพศ สามารถกลับมาเป็นซ้ำได้
• หูดหงอนไก่ – เกิดจากเชื้อ HPV ทำให้มีติ่งเนื้อหรือหูดบริเวณอวัยวะเพศหรือทวารหนัก
• เอชไอวี (HIV) – ทำลายระบบภูมิคุ้มกัน หากไม่ได้รักษาอาจพัฒนาเป็นโรคเอดส์
• ไวรัสตับอักเสบบี – ติดต่อได้ทางเพศสัมพันธ์และเลือด มีวัคซีนป้องกัน

อาการที่ควรสังเกต

• มีตกขาวหรือหนองผิดปกติ
• ปัสสาวะแสบหรือเจ็บ
• มีแผล ตุ่ม หรือหูดบริเวณอวัยวะเพศ ปาก หรือทวารหนัก
• คันหรือเจ็บบริเวณอวัยวะเพศ
• ปวดท้องน้อย
• บางโรคอาจไม่มีอาการเลย จึงอาจไม่รู้ว่าติดเชื้อ

การป้องกัน

• ใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้งที่มีเพศสัมพันธ์
• มีคู่นอนที่ตรวจสุขภาพและซื่อสัตย์ต่อกัน
• รับวัคซีนป้องกัน HPV และไวรัสตับอักเสบบีตามคำแนะนำ
• ตรวจหาโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์เป็นประจำ หากมีความเสี่ยง
• หลีกเลี่ยงการใช้เข็มฉีดยาร่วมกับผู้อื่น

ควรทำอย่างไรหากสงสัยว่าติดเชื้อ

• งดมีเพศสัมพันธ์หรือใช้ถุงยางอนามัยจนกว่าจะได้รับการประเมิน
• ไปพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยและรับการรักษาโดยเร็ว
• แจ้งคู่นอนให้เข้ารับการตรวจและรักษาหากจำเป็น
• รับประทานยาหรือปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์จนครบ แม้อาการจะดีขึ้นแล้ว

การรักษา

โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์บางชนิดสามารถรักษาให้หายได้ด้วยยาปฏิชีวนะ เช่น ซิฟิลิสและหนองใน ส่วนโรคที่เกิดจากเชื้อไวรัส เช่น เอชไอวีและเริม แม้ยังไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ แต่สามารถควบคุมอาการและลดการแพร่เชื้อได้ด้วยการรักษาที่เหมาะสม ผู้ป่วยควรรับประทานยาตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด และแจ้งคู่นอนเพื่อเข้ารับการตรวจและรักษาหากจำเป็น

โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์เป็นปัญหาสุขภาพที่สามารถป้องกันได้ หากมีความรู้และปฏิบัติตนอย่างเหมาะสม การใช้ถุงยางอนามัย การตรวจสุขภาพเป็นประจำ และการเข้ารับการรักษาเมื่อพบความผิดปกติ จะช่วยลดการแพร่กระจายของโรคและส่งเสริมสุขภาพทางเพศของทั้งตนเองและผู้อื่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ

อ้างอิง : กรมควบคุมโรค

World Health Organization (WHO)